Δ.Ε.28 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε.28 Τα αφρικανικά θρησκεύματα

ΘΕΜΑ Α2

α) Γιατί μιλάμε για αφρικανικά θρησκεύματα και όχι για αφρικανική θρησκεία;

α) Να αναφερθείτε με συντομία στη λατρεία των πνευμάτων στα αφρικανικά θρησκεύματα.

α) Με ποιους τρόπους οι ιεροδιάμεσοι (σαμάνοι) επηρεάζουν τη ζωή των αφρικανών πιστών τους;

α) Με ποιους τρόπους και πρακτικές οι ιεροδιάμεσοι ή σαμάνες στα αφρικανικα θρησκεύματα επηρεάζουν τη ζωή των πιστών τους;

α) Τι επιδιώκουν οι πιστοί με τις διάφορες προσφορές (π.χ. τροφής) και τις θυσίες προς τους προγόνους στα αφρικανικά θρησκεύματα;

β) Σύμφωνα με τα αφρικανικά θρησκεύματα, ποιος είναι ο ρόλος των πνευμάτων;

ΘΕΜΑ Β2
 

«Ο ιεροδιάμεσος θεωρείται γέφυρα μεταξύ ανθρώπων και υπερφυσικού κόσμου, απαραίτητος στη ζωή των ιθαγενών. Βασικό έργο του είναι να εκπροσωπεί την οικογενειακή ομάδα ενώπιον των πνευμάτων και αντιστρόφως τον κόσμο των πνευμάτων ενώπιον των ανθρώπων... βοηθάει συγκεκριμένα πρόσωπα σε προβλήματα που σχετίζονται με την υγεία, το επάγγελμα και το μέλλον. Η προσφορά του είναι άμεση στα επείγοντα σωματικά και ψυχικά προβλήματα. Διαχωρισμός μεταξύ θρησκευτικού και κοσμικού, πνευματικών και υλικών αναγκών δεν υπάρχει στην Αφρική… Το λειτούργημα του ιεροδιαμέσου κατά βάση είναι κληρονομικό και μπορούν να το αναλάβουν τόσο άνδρες όσο και γυναίκες. Την πλειοψηφία αποτελούν οι γυναίκες… Η παράδοση έχει καθορίσει ιδιαίτερη διαδικασία εκλογής των ιεροδιαμέσων και η ένταξή τους γίνεται με ειδική τελετή μύησης. Οι ιεροδιάμεσοι κατά τις ειδικές τελετουργίες φέρουν ιδιαίτερη αμφίεση και χρησιμοποιούν ιδιάζουσα ιερή γλώσσα» (Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος)

Στηριζόμενοι στο παραπάνω απόσπασμα, να εντοπίσετε και να αναλύσετε τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του ιεροδιάμεσου και το ρόλο που κατέχει στην αφρικανική θρησκευτικότητα.

« Ο ουρανός όπου κατοικεί ο Θεός, ήταν κάποτε πολύ κοντύτερα από ό,τι είναι σήμερα. Τόσο κοντά ήταν που οι άνθρωποι μπορούσαν να τον αγγίξουν. Αλλά μια μέρα κάποιες γυναίκες πήραν κομμάτια από τον ουρανό για να τα μαγειρέψουν στη σούπα. Τότε ο Θεός θύμωσε και απομακρύνθηκε στη σημερινή του απόσταση» (Ninian Smart)

Ποια στοιχεία της πίστης των αφρικανικών θρησκευμάτων εντοπίζετε στο κείμενο; Στη συνέχεια, περιγράψτε τη σχέση Θεού και ανθρώπων στα θρησκεύματα αυτά.

 

«Εκείνοι που πέθαναν ποτέ δεν έφυγαν                   

Υπάρχουν μέσα στη σκιά
που γίνεται όλο και παχύτερη
Οι νεκροί δεν είναι κάτω από τη γη:
Υπάρχουν στο δέντρο που θροΐζει,
Υπάρχουν στο δάσος που βογγά,
Υπάρχουν στο νερό που τρέχει,
Υπάρχουν στο νερό που κοιμάται,
Υπάρχουν στην καλύβα, υπάρχουν μέσα στο πλήθος...»
(Ninian Smart, The Religious of Mankind)

Σε ποια στοιχεία της αφρικανικής θρησκευτικότητας αναφέρεται το παραπάνω κείμενο και σε ποια στάση ζωής παραπέμπει τους πιστούς στη σχέση τους με το φυσικό περιβάλλον και τους άλλους ανθρώπους;

  Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01

Δ.Ε.25 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε.25 Ελληνισμός και Χριστιανισμός

ΘΕΜΑ Α2

α) Σύμφωνα με αρχαίους έλληνες φιλοσόφους, ο Θεός ήταν μέρος του κόσμου. Ποια είναι η χριστιανική θέση στο ζήτημα αυτό;

α) Να αναφέρετε μια διαφορά στον τρόπο αντίληψης περί ανθρώπου μεταξύ του χριστιανισμού και του αρχαίου ελληνικού κόσμου.

β) Στις 30 Ιανουαρίου κάθε χρόνο η Εκκλησία τιμά τους Τρεις Ιεράρχες ως προστάτες της Παιδείας. Ποια ήταν η στάση τους απέναντι στην ελληνική παιδεία;

β) Η Εκκλησία αξιοποίησε αρκετά στοιχεία από τον Ελληνισμό. Να δώσετε παραδείγματα που να δικαιολογούν την παραπάνω θέση.

 

β) Ποια στοιχεία παρέλαβε η Εκκλησία από την πολιτισμική παράδοση του Ελληνισμού και πώς τα αξιοποίησε στην ιστορική της πορεία;

 β) Ποια σχέση μπορεί να υπάρχει ανάμεσα στην «Εκκλησία του Δήμου» και την «Εκκλησία του Χριστού»;

 

ΘΕΜΑ Β2     

«Από την κλασική ακόμη εποχή οι Έλληνες καλούσαν τη φιλοσοφία τους «θεολογία», … ο θεός των Ελλήνων ήταν πάντοτε δεμένος με τον κόσμο. Ουσιαστικά δεν ήταν αυτός η προϋπόθεση που ερμηνεύει τον κόσμο, αλλά το συμπέρασμα, στο οποίο φθάνουμε εξετάζοντας τον κόσμο (Πλάτων). Και όταν ακόμη ο Θεός δημιουργεί τον κόσμο από τη θέλησή του, όπως στον «Τίμαιο» του Πλάτωνος,τον δημιουργεί από ύλη που προϋπάρχει Είναι ήδη γνωστό πως δημιουργός σημαίνει στην ουσία διακοσμητής» (Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης)

Με βάση το παραπάνω κείμενο να εξηγήσετε πώς αντιλαμβάνονται οι Έλληνες τη σχέση Θεού–κόσμου και ποια προοπτική δίνει η χριστιανική διδασκαλία στο ζήτημα αυτό. Να χρησιμοποιήσετε παραδείγματα από το φετινό μάθημα των Θρησκευτικών.

 

«Το θαύμα που σήμανε την επικράτηση του Χριστιανισμού έσωσε το ελληνικό πνεύμα. Χωρίς το πνεύμα της Ελλάδος δε θα μπορούσε να διαμορφωθεί ο κόσμος, όπως τον ξέρουμε· ας πούμε ο δυτικός κόσμος. Αλλά και χωρίς το Χριστιανισμό, το ελληνικό πνεύμα θα είχε ταφεί κάτω από τα ερείπια του ρωμαϊκού κόσμου» (Παναγιώτης Κανελλόπουλος)

Να εξηγήσετε αυτή τη θέση και να δείξετε με παραδείγματα τον τρόπο με τον οποίο ο χριστιανισμός διέσωσε στοιχεία του ελληνικού πνεύματος

 Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01

 

 

Δ.Ε.24 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε. 24 Πίστη και Επιστήμη

ΘΕΜΑ Α2

α) Να εντοπίσετε και να αναφέρετε την κύρια διαφορά ανάμεσα στον σκοπό της χριστιανικής πίστης και της επιστημονικής γνώσης.

α) Τι συμπεραίνεις από το γεγονός ότι η επιστήμη ερευνά το «πώς και πότε» της δημιουργίας και η θρησκεία το «ποιός και γιατί»;

α) Κατά καιρούς υποστηρίχθηκε ότι η σχέση πίστης και επιστήμης είναι εχθρική. Άλλοτε

τονίστηκε ότι είναι διαλεκτική. Ποια, από τις δύο θέσεις, σας φαίνεται ορθότερη και γιατί;

α) Η φράση του Κλήμη Αλεξανδρέως «Ούτε η γνώση χωρίς την πίστη, ούτε η πίστη χωρίς τη γνώση» φανερώνει τον τρόπο που βλέπει η Εκκλησία τη σχέση της επιστήμης με την πίστη.

Να σχολιάσετε τη φράση.


ΘΕΜΑ Β2      

«Η επιστήμη χωρίς θρησκεία είναι κουτσή. Η θρησκεία χωρίς επιστήμη είναι τυφλή» (Αλβέρτος Αϊνστάιν)

Η πίστη και η επιστήμη, δύο μεγάλα πνευματικά μεγέθη, είναι αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα; Να αιτιολογήσετε την άποψή σας στηριζόμενοι και στο παραπάνω aπόσπασμα.

«Για έναν αστροφυσικό ή έναν βιολόγο ο Θεός υπάρχει τόσο κοντά ή τόσο μακριά όσο και για έναν απλό πολίτη. Η επιστήμη δεν θα αποδείξει ποτέ την ύπαρξη του Θεού. Ούτε,βέβαια -παρά τα όσα λέγονται και γράφονται- την ανυπαρξία του. Η πραγματική πίστη έχει μια υπερβατική διάσταση. Εναπόκειται λοιπόν στον κάθε άνθρωπο, στις εμπειρίες ή στον ψυχισμό του, να τη δεχθεί ή να την απορρίψει» (Γιώργος Γραμματικάκης)

Η πίστη και η επιστήμη είναι δύο μεγάλα πνευματικά μεγέθη. Κατά τη γνώμη σας, είναι αλληλοαποκλειόμενα ή αλληλοσυμπληρούμενα; Να αιτιολογήσετε την άποψή σας στηριζόμενοι και στο παραπάνω απόσπασμα.

«Δεν βλέπω καμιά αντίφαση και καμιά αντιπαράθεση μεταξύ της πίστης στην εξέλιξη και της πίστης στον Θεό. Προσωπικά πιστεύω στην εξέλιξη και δεν μπορώ να καταλάβω αυτούς που θεωρούν αντίθετη αυτή μου την πεποίθηση, με την πίστη στο Θεό. Σε τελική ανάλυση ποιοι είμαστε εμείς να αποφασίσουμε ότι ο Θεός μέσα στην παντοδυναμία Του δεν κανόνισε ώστε η ζωή να ξεκινήσει και να εξελιχθεί ακριβώς έτσι όπως εξελίχθηκε; Ότι δεν όρισε το σύμπαν να έχει τη μορφή που έχει;» ( Άρης Πατρινός)

Τι ακριβώς θέλει να πει ένας επιστήμονας των θετικών επιστημών (όπως ο συγγραφέας του παραπάνω κειμένου) με αυτά τα λόγια για τη σχέση πίστης και επιστήμης;

«Η επιστήμη επιζητεί να κατανοήσει τον κόσμο. Οι Θρησκείες (και οι φιλοσοφίες) έχουν αναλάβει την αποστολή να δώσουν νόημα στη ζωή. Όσες φορές η Εκκλησία επιχείρησε να επιβάλλει τη δική της εξήγηση του κόσμου, επήλθε σύγκρουση. Ας θυμηθούμε το Γαλιλαίο, ο οποίος έλεγε στους θεολόγους αντιπάλους του: Πείτε μας τι κάνουμε στον ουρανό και αφήστε μας να σας πούμε τι “κάνει” ο ουρανός. …Η επιστήμη ενδιαφέρεται για πράγματα ορατά και αντιληπτά. Δεν επιτρέπει την ερμηνεία αυτού που βρίσκεται πέραν του ορατού. Αντίθετα με μια διαδεδομένη γνώμη, δεν αποκλείει την ύπαρξη Θεού. Δεν μπορεί να αποδείξει την ύπαρξή του, ούτε την ανυπαρξία του. Αυτή η πραγματεία, της είναι ξένη» (H.

Reeves, J.de Rosnay, Y.Coppens, D.Simonnet, Η πιο όμορφη ιστορία του κόσμου)
Με βάση το κείμενο αυτό να αναπτύξετε τη σχέση μεταξύ πίστης και επιστήμης μέσα από τον ρόλο καθεμιάς στη ζωή του κόσμου.

«Η χριστιανική παράδοση στη γνησιότητά της… ούτε δέχθηκε ποτέ ούτε κήρυξε το ανελεύθερο δόγμα “πίστευε και μη ερεύνα” αλλά κήρυξε το “ερευνάτε μετά πίστεως”. Αυτό σημαίνει … απελευθέρωση από κάθε ιδεολογική δέσμευση, κάτι που συνιστά άλλωστε θεμελιώδη αρχή και της θετικής –επιστημονικής– γνώσης» (π. Γεώργιος Μεταλληνός).

Με βάση την παραπάνω άποψη να αναπτύξετε τη σχέση πίστης και επιστήμης σύμφωνα με την χριστιανική παράδοση.

«Ο άνθρωπος είναι ένα ον που πεινάει.Πεινάει όμως για Θεό. Πίσω από όλες τις πείνες της ζωής μας βρίσκεται ο Θεός. Κάθε πόθος είναι τελικά πόθος για Εκείνον. Βέβαια δεν είναι μονάχα ο άνθρωπος ένα ον που πεινάει. Όλα όσα υπάρχουνε ζούνε "τρώγοντας". Η δημιουργία ολόκληρη εξαρτάται από την τροφή. Η μοναδική όμως θέση του ανθρώπου μέσα στο σύμπαν βρίσκεται στο ότι μονάχα αυτός ευλογάει το Θεό για την τροφή και για τη ζωή που λαβαίνει από Εκείνον» (Αλέξανδρος Σμέμαν, Ορθόδοξος Θεολόγος)

Στο παραπάνω κείμενο ο συγγραφέας δίνει τη δική του απάντηση στο ερώτημα γιατί υπάρχει η θρησκευτικότητα και η πίστη. Να σχολιάσετε κριτικά τις θέσεις του κειμένου.

«Ένας από τους πρωτοπόρους της θεωρίας της Μεγάλης Έκρηξης ήταν ένας ιερέας, ο Ζορζ Λεμέτρ. Είπε κάποτε: “Υπάρχουν δύο τρόποι να φτάσει κανείς στην αλήθεια. Αποφάσισα να τους ακολουθήσω και τους δύο”. Δεν τίθεται ζήτημα σύγκρουσης. Το πρόβλημα προκύπτει όταν φανατικοί προσπαθούν να εξηγήσουν τη φύση χρησιμοποιώντας τη Βίβλο. Εάν τη διαβάσουμε όπως ένας θρησκόληπτος, τότε η Γη δεν κινείται και ο κόσμος είναι 6.000 χρόνων. Ωστόσο νομίζω ότι οι περισσότεροι σκεπτόμενοι χριστιανοί δεν διαβάζουν τη Βίβλο κατά γράμμα αλλά σύμφωνα με το πνεύμα της».

Σχολιάστε το παραπάνω κείμενο.
Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01

 

 

Δ.Ε.21 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε .21 Φανατισμός και ανεξιθρησκία

 

 ΘΕΜΑ Α2

α) Να αναφέρετε μορφές που εμφανίζεται ο θρησκευτικός φανατισμός.

 

α) Να παρουσιάσετε καταστάσεις-συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη του φανατισμού.

 

α) Να ορίσετε με συντομία τους όρους: φανατισμός και μισαλλοδοξία.

β) Ας υποθέσουμε ότι μετέχετε σε ένα νομοθετικό σώμα το οποίο καλείται να νομοθετήσει για πρώτη φορά, σχετικά με την έννοια της ανεξιθρησκίας. Σκεφτείτε και αναφέρετε επιγραμματικά μερικά βασικά άρθρα ενός πιθανού νομοθετήματος με θέμα την προάσπιση της ανεξιθρησκίας.

 β) Ποιο κατά τη γνώμη σας είναι το κύριο αίτιο του θρησκευτικού φανατισμού; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

β) Είναι ανθρώπινο δικαίωμα ότι: «Η ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης είναι απαραβίαστη…». Πώς κατανοείτε αυτή τη φράση; Δώστε ένα παράδειγμα.

 β) Να δώσετε σύντομους ορισμούς στις παρακάτω μορφές του θρησκευτικού φανατισμού: θρησκοληψία, θεοκρατία και θρησκευτικός επεκτατισμός.

ΘΕΜΑ Β

«Ενθαρρύνουμε όλες τις πλευρές ανεξάρτητα από θρησκευτικές πεποιθήσεις να συνεχίσουν να εργάζονται για την καταλλαγή και τη δίκαιη αναγνώριση των δικαιωμάτων των λαών. Είμαστε πεπεισμένοι ότι δεν είναι τα όπλα αλλά ο διάλογος, η συγχώρηση και η καταλλαγή, τα μόνα δυνατά μέσα για την επίτευξη της ειρήνης» (Kοινή δήλωση Πάπα Φραγκίσκου και Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου)

Να σχολιάσετε ελεύθερα, με δικές σας κρίσεις και επιχειρήματα, το παραπάνω κείμενο.

 

«Αυτοί οι άνθρωποι είναι πεισμένοι ότι το άγιο πνεύμα που τους διαπνέει βρίσκεται πάνω από τους νόμους και ότι ο ενθουσιασμός τους είναι ο μόνος νόμος στον οποίο πρέπει ναυπακούουν. Τι να απαντήσεις σε έναν άνθρωπο, ο οποίος σου λέει ότι προτιμάει να υπακούει στο Θεό παρά στους ανθρώπους και ότι συνεπώς είναι σίγουρος ότι κερδίζει τον παράδεισο αν σε σφάξει;» (Πασκάλ Μπρικνέρ).

Με αφετηρία το κείμενο να διερευνήσετε τα αίτια του θρησκευτικού φανατισμού.

«Θεωρώ τον θρησκευτικό φανατισμό ως παρέκκλιση του γνήσιου θρησκευτικού βιώματος. Ο φανατισμός αυτός, που συχνά εξελίσσεται σε μισαλλοδοξία,αναπτύσσεται είτε από σπέρματα θρησκευτικού τύπου είτε από μη θρησκευτικές ρίζες,όπως από παράγοντες πολιτικούς, εθνικιστικούς, που ζητούν να χρησιμοποιήσουν τη θρησκεία για άλλες επιδιώξεις...» (Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος).

Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα χαρακτηριστικά του θρησκευτικού φανατισμού.

«Ο πανίερος αυτός Τάφος (του Χριστού)μας καλεί να αποβάλουμε ένα ακόμη φόβο, τον πλέον ίσως διαδεδομένο στον σύγχρονο κόσμο μας: τον φόβο του άλλου, του διαφορετικού, του αλλοπίστου, του αλλοθρήσκου, του ετεροδόξου. Οι φυλετικές και κάθε είδους διακρίσεις επικρατούν ακόμη σε πολλές σύγχρονες κοινωνίες μας και, το χειρότερο όλων, διαπερνούν συχνά και αυτό τον θρησκευτικό βίο των ανθρώπων. Ο θρησκευτικός φανατισμός απειλεί ήδη την ειρήνη σε πολλές περιοχές της γης, όπου και αυτό το ίδιο το δώρο της ζωής θυσιάζεται στο βωμό της μισαλλοδοξίας. Μπροστά σε αυτή την κατάσταση το μήνυμα του ζωοδόχου Τάφου είναι επείγον και σαφές: αγαπήστε τον άλλο, τον διαφορετικό, τον αλλόπιστο, τον ετερόδοξο ως αδελφό. Το μίσος οδηγεί στον θάνατο, η αγάπη"έξω βάλλει τον φόβο" (Α΄ Ιω. 4, 18) και οδηγεί στη ζωή» (Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος)

Να εντοπίσετε στο κείμενο μορφές φανατισμού και να σχολιάσετε ελεύθερα τις προτάσεις του για την αντιμετώπισή του.

«Ο φανατισμός, … μπορεί να εμφανισθεί στους αθέους όπως και στους πιστούς, στους προοδευτικούς όπως και στους συντηρητικούς. Ριζώνει στο άγχος και στην αλαζονεία. …Ο φανατικός έχει συχνά την ψύχωση της συνωμοσίας!Μάλιστα, μια μορφή απελπισμένης αλαζονείας μπορεί να οδηγήσει τον καθένα να πεισθεί ότι είναι ο μόνος που μένει στην αλήθεια, μια αλήθεια την οποία απολυτοποιεί, και την οποίαν κατέχει… Αν είσαι διαφορετικός από εμένα, αυτό σημαίνει ότι θέλεις το θάνατό μου! Ο φανατικός είναι συχνά ένα ον αβέβαιο,ανήσυχο, αποδιοργανωμένο…, θεωρεί πως εκείνος που διαφωνεί μαζί του σε ένα σημείο, έστω και δευτερεύον, έχει άδικο σε όλα και για όλα. Είναι ανίκανος να περάσει μέσα στην ετερότητα του άλλου, να τον καταλάβει λίγο, να δεχτεί πως ίσως έχει δίκιο,έστω και εν μέρει. Ορισμένες λέξεις, που αγνοεί την πραγματική τους σημασία,τον κάνουν μανιακό» (Ολιβιέ Κλεμάν)

Να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα χαρακτηριστικά του ανθρώπου που είναι φανατικός.

Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01

Δ.Ε.12 Δραστηριότητες εμπέδωσεις από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε. 12 Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ΟρθοδοξΊας

ΘΕΜΑ Α2      

α) Να περιγράψετε τον συνοδικό τρόπο διοίκησης της Ορθόδοξης Εκκλησίας

α) Να αναφέρετε την κύρια διαφορά στο πώς αντιλαμβάνεται τον τρόπο οργάνωσης της διοίκησης της Εκκλησίας η Ορθόδοξη Εκκλησία και ο Ρωμαιοκαθολικισμός.

α) Είναι γνωστό ότι οι Προτεστάντες αρνούνται οποιαδήποτε έννοια Παράδοσης και στηρίζονται μόνο στην Αγία Γραφή. Πώς οδηγήθηκαν σ’ αυτή τη θέση;

 

β) Ποιος είναι ο τρόπος αναγνώρισης των αγίων στην Ορθόδοξη και στη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία;

ΘΕΜΑ Β2        

«Για μας τους χριστιανούς, ο Θεός δεν είναι μόνο στους ουρανούς... Είναι μαζί μας, πρώτον διότι είναι ο Λόγος και το πρότυπο της δημιουργίας και δεύτερον διότι έγινε άνθρωπος. Εν Χριστώ θεωρούμε τον Θεό ως τον τέλειο άνθρωπο. Ο Θεός μας δεν είναι “κάπου” στους ουρανούς. Οι άνθρωποι τον είδαν, εμείς τον βλέπουμε εν Χριστώ Ιησού τον από Ναζαρέτ»

(Ιωάννης Μάγιεντορφ)
Με βάση το παραπάνω κείμενο να παρουσιάσετε τα κύρια σημεία της Ορθόδοξης θεολογίας για τη σχέση του Θεού με τον κόσμο και τον άνθρωπο.

Δ.Ε.11 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.ε.11 Γιατί υπάρχει το κακό στον κόσμο;

   ΘΕΜΑ Α2

α) Γιατί ο Θεός δεν εμπόδισε την πτώση των πρωτόπλαστων; Τί θα συνέβαινε αν το έκανε;

α) Ο άνθρωπος είναι υπεύθυνος για την εμφάνιση του κακού, αλλά και για την καταπολέμησή του. Να παρουσιάσετε τρόπους με τους οποίους μπορεί να την πετύχει.

α) Μεταξύ των συνεπειών της πτώσης του ανθρώπου είναι και το λεγόμενο«κοινωνικό κακό». Να προσδιορίσετε τι σημαίνει αυτός ο όρος, δίνοντας μερικά παραδείγματα από τη σύγχρονη πραγματικότητα

α) Ποιες είναι οι συνέπειες στη ζωή του άνδρα και της γυναίκας από την εμφάνιση του κακού σύμφωνα με τη διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης;

α) Σύμφωνα με τη Γένεση, μετά την παρακοή, ο άνθρωπος αισθάνθηκε τη γυμνότητά του ως πρόβλημα. Γιατί συνέβη αυτό;

 

ΘΕΜΑ Β2

«Η αμαρτία προκύπτει από μια ανταρσία του ανθρώπου, … που επιδιώκει την ισοθεΐα ή την εξομοίωση με τον Θεό, όχι τη σχέση κτιστού και ακτίστου, φθαρτού και αφθάρτου, θνητού και αθανάτου, δημιουργήματος και δημιουργού αλλά επί ίσοις όροις. Τούτο σημαίνει διάρρηξη των σχέσεων… Ο θάνατος … πλήττει όχι μονάχα το είδος ή τη βιολογική υπόσταση, αλλά το πρόσωπο» (Ν. Ματσούκας)

Με βάση το παραπάνω κείμενο να παρουσιάσετε τις συνέπειες του προπατορικού αμαρτήματος, στη σχέση του ανθρώπου με τον Θεό.

«Γιατί ο Θεός επιτρέπει το κακό και τη δυστυχία; … Γιατί είναι ένας Θεός αγάπης … Όπου δεν υπάρχει ελευθερία, δεν μπορεί να υπάρξει αγάπη…. Ο Θεός, επομένως –επιθυμώντας να μοιραστεί την αγάπη του- δεν εδημιούργησε ρομπότ που θα τον υπάκουαν μηχανικά, αλλ' αγγέλους και ανθρώπινες υπάρξεις προικισμένες μ' ελεύθερη εκλογή. Και μ' αυτό, για να θέσουμε το ζήτημα με ανθρωπομορφικό τρόπο, ο Θεός ριψοκινδύνεψε: γιατί μαζί μ' αυτό το δώρο της ελευθερίας δόθηκε επίσης και η δυνατότητα της αμαρτίας. Αλλ' αυτός που δεν ριψοκινδυνεύει, δεν αγαπάει. Δίχως ελευθερία δεν θα υπήρχε αμαρτία. Αλλά δίχως ελευθερία ο άνθρωπος δεν θα ήταν κατ' εικόνα Θεού· δίχως ελευθερία ο άνθρωπος δεν θα μπορούσε να επικοινωνήσει με το Θεό με μια σχέση αγάπης» (Επίσκοπος Διοκλείας Κάλλιστος)

Στηριζόμενοι στο παραπάνω απόσπασμα να σχολιάσετε τους λόγους για τους οποίους ο Θεός δεν εμποδίζει το κακό.

«Ο άνθρωπος έχει τέτοιες δυνάμεις, ώστε να μπορεί να μεταδώσει το καλό ή το κακό στο περιβάλλον του… Πρέπει να βλέπομε το καθετί με αγαθό τρόπο. Τίποτα το κακό να μη σκεπτόμαστε για τους άλλους. Κι ένα βλέμμα κι ένας στεναγμός επιδρά στους συνανθρώπους μας. Και η ελάχιστη αγανάκτηση κάνει κακό. Να έχομε μέσα στην ψυχή μας αγαθότητα κι αγάπη. Αυτά να μεταδίδομε. Να προσέχομε να μην αγανακτούμε για τους ανθρώπους που μας βλάπτουν, μόνο να προσευχόμαστε γι' αυτούς με αγάπη. Ό,τι κι αν κάνει ο συνάνθρωπός μας, ποτέ να μη σκεπτόμαστε κακό γι' αυτόν» (όσιος Πορφύριος ο Καυσοκαλυβίτης)

Με βάση το παραπάνω κείμενο πώς θα μπορούσε ο άνθρωπος να καταπολεμήσει τις συνέπειες του κακού στη ζωή του, σε σχέση με τον Θεό, τον συνάνθρωπο και το περιβάλλον;

Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01

 

Δ.Ε.10 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την Τράπεζα θεμάτων

Δ.Ε 10. Ο άνθρωπος στο αρχικό του μεγαλείο

ΘΕΜΑ Α2     

 

α) Σε ποιες σκέψεις σας οδηγεί η αναφορά της Παλαιάς Διαθήκης ότι ο άνθρωπος «πλάστηκε από χώμα»;

α) Στη διήγηση της Γένεσης, ο κήπος της Εδέμ διασχίζεται από τέσσερις ποταμούς (Νείλος, Γάγγης, Τίγρης, Ευφράτης). Πρόκειται για γεωγραφικό προσδιορισμό; Αιτιολογήστε την απάντησή σας.

α) Ο Αδάμ ονομάζει την Εύα «σάρκα από την σάρκα του». Τι σημαίνει αυτό για τις σχέσεις των δύο φύλων;

 

α) Το κείμενο της Παλαιάς Διαθήκης για τη δημιουργία του ανθρώπου περιέχει πολλές συμβολικές, αλληγορικές και διδακτικές αναφορές. Να παρουσιάσετε με συντομία το νόημα μίας από αυτές.

β) Να ερμηνεύσετε σύντομα τους όρους «κατ’ εικόνα» και «καθ’ ομοίωσιν»που συναντάμε στη δημιουργία του ανθρώπου στο κείμενο της Γένεσης.

β) Τι εκφράζει η δημιουργία της γυναίκας από την πλευρά του άνδρα στο κείμενο της Γένεσης;

β) «Ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο με χώμα από την γη και φύσηξε στο πρόσωπό του πνεύμα ζωής». Ποιό είναι το νόημα αυτής της φράσης της Γένεσης;

β) Σύμφωνα με τη διήγηση της δημιουργίας του ανθρώπου στην Παλαιά Διαθήκη ο παράδεισος τοποθετείται στη περιοχή της Μεσοποταμίας. Με βάση την ερμηνεία του κειμένου, η έννοια του «Παραδείσου» έχει γεωγραφική σημασία; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.

ΘΕΜΑ Β2

Η αναφορά της Παλαιάς Διαθήκης ότι ο άνθρωπος πλάστηκε «σύμφωνα με την εικόνα και την ομοίωση του Θεού» φανερώνει αφενός τα χαρίσματα και τις ικανότητες και αφετέρου την αποστολή του ανθρώπου.

Με ποια δικά σας λόγια θα εξηγήσετε την παραπάνω θέση σ’ έναν σύγχρονο άνθρωπο ώστε να του δώσετε ουσιαστικά μηνύματα για τη ζωή του;

 

Χανόγλου Δέσποινα ΠΕ01