Δ.Ε.6 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την τράπεζα θεμάτων A΄Λυκείου

Δ.Ε.6 ‘’Ποιήσωμεν άνθρωπον....’’

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή

απάντηση, κατά τη διδασκαλία του Χριστιανισμού, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ (3 Μονάδες). Στη συνέχεια, να αιτιολογήσετε πολύ σύντομα μία από τις τρεις
επιλογές σας (2 Μονάδες).

1. Κατά την Παλαιά Διαθήκη, ο σκοπός της δημιουργίας του ανθρώπου είναι…

α. να φθάσει σε κοινωνία με τον Θεό
β. να επιβληθεί στη γυναίκα
γ. να ενωθεί με τη φύση

2. Η χριστιανική λατρεία…

α. είναι έκφραση φόβου απέναντι στο θέλημα του Θεού
β. χαρακτηρίζεται ως ευχαριστία και δοξολογία προς τον Θεό
γ. συνεχίζει την παρακοή των πρωτοπλάστων

3. Στα μυστήρια της Εκκλησίας ο άνθρωπος μπορεί να γνωρίσει…

α. την εμπειρία της χάρης του Θεού
β. τα μυστικά της Εκκλησίας
γ. την πολυπλοκότητα της Δημιουργίας

 Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη

σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες
φράσεις α, β, γ:

1. Ο άνθρωπος, κατά την Αγία Γραφή, πλάστηκε σύμφωνα με…

α. την εικόνα του Θεού
β. τις παραδόσεις των λαών
γ. τον μωσαϊκό νόμο

2. Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας για τη δημιουργία, προοπτική του ανθρώπου είναι…

α. να δοκιμαστεί από την αμαρτία
β. να φτάσει στη θέωση
γ. να ενωθεί με τη φύση

3. Η Παλαιά Διαθήκη περιγράφοντας τη δημιουργία του ανθρώπου δηλώνει την…

α. αναγκαιότητα να εμπλουτιστεί η φύση με όντα
β. επιλογή του Θεού για συντροφιά στη μοναξιά του Σύμπαντος
γ. τιμητική διάκριση του ανθρώπου σε σχέση με την υπόλοιπη δημιουργία

4. Ο άνθρωπος, κατά τη Γραφή, πλάστηκε…

α. «καθ’ ομοίωσιν» του Θεού
β. όμοιος με τα άλλα ζώα
γ. παρόμοιος με τους αγγέλους

5. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη, από τη δημιουργία του ο άνθρωπος έχει την τάση να…

α. αποφεύγει την αμαρτία
β. συνδέεται με τα πνεύματα
γ. επικοινωνεί με τον Θεό

 1. Το στοιχείο της εικόνας του Θεού στον άνθρωπο είναι…

α. η πίστη και η ελευθερία

β. η λογική και η αγάπη

γ. η λογική και η ελεύθερη βούληση

2. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο από χώμα και

του έδωσε…
α. «πνεύμα δυνάμεως»
β. «αύρα αθανασίας»
γ. «πνοή ζωής»

3. Σύμφωνα με τη διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης η ανθρώπινη φύση είναι…

α. θνητή και ατελής
β. χοϊκή και ουράνια
γ. πνευματική και άυλη

4. Ο άνθρωπος θα πετύχαινε την ομοίωσή του με τον Θεό…

α. με τη σωστή χρήση της ελεύθερης βούλησης
β. με τη σωστή άσκηση της δύναμής του
γ. με τη δοξολογία του Θεού

5. Σύμφωνα με την Εκκλησία, η δοξολογία του Θεού πραγματοποιείται…

α. σε κάθε στιγμή της ζωής του
β. με το Βάπτισμα και το Χρίσμα
γ. με την ειδική ιεροσύνη

 Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα

με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη
λέξη «σωστό» ή «λάθος»:

1. Ο σκοπός της δημιουργίας του ανθρώπου φανερώνει το βαθύτερο

σύνδεσμό του με τον Θεό.
2. Όλα τα δημιουργήματα του Θεού φέρουν την εικόνα Του.
3. Μέσω της λατρείας ο άνθρωπος επικοινωνεί με τον δημιουργό του.
4. Ο άνθρωπος μπορεί να επιτύχει την ομοίωσή του με τον Θεό.
5. Μέσα από τα μυστήρια της Εκκλησίας ο άνθρωπος εξασφαλίζει το άτομό
του.

 Να χαρακτηρίσετε την παρακάτω πρόταση ως σωστή ή λανθασμένη, γράφοντας

δίπλα τη λέξη «σωστό» ή «λάθος» (2 Μονάδες). Να αιτιολογήσετε την επιλογή σας με σύντομο ερμηνευτικό σχολιασμό της. (3 Μονάδες).
1. Σύμφωνα με τη διήγηση της Αγίας Γραφής ο άνθρωπος πλάστηκε από χώμα,
είναι χοϊκός, αλλά έλαβε και «πνοή ζωής».

 1. Σύμφωνα με την Παλαιά Διαθήκη ο άνθρωπος…

α. πλάστηκε κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν του Θεού
β. κατ’ εικόνα του ανθρώπου
γ. καθ΄ ομοίωσιν του ανθρώπου
δ. αποκλειστικά και μόνο κατ’ εικόνα του Θεού

 

Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις
κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
«Κατά τη ……………. της Εκκλησίας, ο άνθρωπος πλάστηκε σύμφωνα με την …………….
του Θεού και με ……………. να μείνει αθάνατος. Η ……………. του ανθρώπου «κατ’ εικόνα» του Θεού αποτελεί την τιμητική ……………. του ανθρώπου σε σχέση με την υπόλοιπη δημιουργία.

(διάκριση / προοπτική / διδασκαλία / δημιουργία / εικόνα)

 

ΘΕΜΑ Β1

«Η Γένεση δεν είναι βιβλίο Φυσικής ή Βιολογίας. Η περιγραφή της δημιουργίας του ανθρώπου στα βιβλικά κείμενα είναι πολύ συνοπτική… Το σημαντικό που δεν υπάρχει στα ζώα είναι η πνοή ζωής στον άνθρωπο και ότι τον "έπλασε κατ' εικόνα και καθ' ομοίωσιν Θεού". … Ο άνθρωπος έχει ομοιότητα με τα ζώα αλλά συγγένεια με τον Θεό… κατά την αιώνια και άφθαρτη εικόνα του» (Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαος).

Με βάση το παραπάνω κείμενο, να εντοπίσετε τις ιδιαιτερότητες της δημιουργίας του ανθρώπου και να σχολιάσετε την ιδιαίτερη σχέση του ανθρώπου με τον Δημιουργό του όπως αυτή εκφράζεται στη λατρεία της Εκκλησίας.  (25 Μονάδες)

ΘΕΜΑ Β1

«Ο Θεός δημιούργησε τον άνθρωπο μ’ έναν ιδιαίτερο σκοπό: να φθάσει σε βαθύτερη κοινωνία μαζί του. … Σύμφωνα με τη διήγηση της Παλαιάς Διαθήκης, ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο από χώμα και του έδωσε “πνοή ζωής”. Άρα, η ανθρώπινη φύση μετέχει και στον υλικό αλλά και στον πνευματικό κόσμο».

Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε το απόσπασμα.   (25 Μονάδες)

ΘΕΜΑ Β1

«Ο δημιουργός λόγος του Θεού από την ορατή και αόρατη φύση δημιουργεί ένα ζωντανό πλάσμα, τον άνθρωπο. Πήρε το σώμα από την ύλη που ήδη είχε δημιουργηθεί και έβαλε μέσα σ’ αυτό πνοή από τον εαυτό του…, τον τοποθετεί πάνω στη γη ως ένα δεύτερο κόσμο μεγάλο αυτόν μέσα σ’ ένα μικρό κόσμο, έναν άλλο άγγελο, προσκυνητή γης και ουρανού,επιτηρητή του ορατού κόσμου…, βασιλιά των επιγείων και υπήκοο στην άνω βασιλεία, επίγειο και ουράνιο, πρόσκαιρο και αθάνατο, ορατό και αόρατο, στη μέση μεγαλείου και ταπεινότητας, το ίδιο πνεύμα και σάρκα, μια ζωντανή ύπαρξη… που φτάνει στη θέωσή του με την κλίση του προς τον Θεό» (Γρηγόριος Θεολόγος).
Να εξετάσετε κατά πόσον ο σύγχρονος άνθρωπος έχει αντιληφθεί την αξία της ύπαρξής του όπως αυτή προσδιορίζεται από το κείμενο.   (25 Μονάδες)
 

Χανόγλου Δέσποινα Π.Ε.01

 

Δ.Ε.3 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την τράπεζα θεμάτων Α΄Λυκείου

Δ.Ε.3 Ο Χριστός εγκαινιάζει την αληθινή λατρεία

Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα

με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη
λέξη «σωστό» ή «λάθος»:

1. Η Θεία Ευχαριστία είναι ο πυρήνας της χριστιανικής λατρείας.

2. Η Θεία Κοινωνία χαρίζει άφεση αμαρτιών.
3. Η Θεία Λειτουργία αποτελεί προέκταση του Μυστικού Δείπνου.
4. Ο Μυστικός Δείπνος προεικονίζει τον πασχάλιο αμνό της Παλαιάς Διαθήκης.
5. Με τη Θεία Λειτουργία συνεχίζεται η παράδοση των αιματηρών θυσιών.

 1. Ο Ιησούς στη Σαμαρείτισσα αποκαλύπτεται ως Θεός και φανερώνει την πνευματική λατρεία του Θεού.

2. Η λατρεία που ταιριάζει στον Θεό είναι τυπική και με ελεημοσύνες.
3. Ο Θεός δεν περιορίζεται από τόπο και χρόνο, παντού και πάντοτε μπορούμε να ζητήσουμε την ευλογία Του.
4. Ο ναός είναι ο μοναδικός τόπος όπου μπορεί κανείς με σιγουριά να συναντήσει τον Θεό και να εισακουστεί.
5. Η λατρεία του Θεού είναι εσωτερική, αληθινή και πρέπει να γίνεται με όλη μας την καρδιά.

 1. Ο Χριστός σέβεται την ιουδαϊκή παράδοση και τον Νόμο, διδάσκει και προσεύχεται στον Ναό του Σολομώντα.

2. Ο Κύριος αποκαλύπτει στη συνομιλία του με τη Σαμαρείτισσα την ημέρα της θυσίας Του.
3. Κάθε πιστός συμμετέχει με τη Θεία Κοινωνία στα πάθη και την Ανάσταση του Χριστού.
4. Κάθε Πάσχα οι Εβραίοι θυμούνται τη Σταύρωση του Χριστού.
5. Στον Μυστικό Δείπνο ο Χριστός έφαγε για πρώτη φορά με τους μαθητές Του.

 1. Η λατρεία πρέπει να προσφέρεται με καθαρότητα ψυχής και νου.

2. Η θυσία του Χριστού επαναλαμβάνεται στη χριστιανική λατρεία.
3. Στη Θεία Ευχαριστία θυμόμαστε ολόκληρη τη ζωή του Χριστού.
4. Τα μυστήρια της Εκκλησίας προεικονίζουν τις γιορτές της Παλαιάς Διαθήκης.
5. Στο Πάσχα της Παλαιάς και της Καινής Διαθήκης γιορτάζεται η θυσία του Χριστού.

 1. Ο Χριστός ως άνθρωπος αρνήθηκε να τηρήσει τις ιουδαϊκές παραδόσεις και να σεβαστεί την ιουδαϊκή λατρεία

2. Ο Χριστός ζητούσε από τους συμπατριώτες του να λατρεύουν τον Θεό τυπικά, όπως άλλωστε έκαναν και οι Φαρισαίοι.

3. Ο Χριστός καυτηρίασε την υποκρισία των Φαρισαίων.

4. Το Πάσχα ήταν και είναι η σπουδαιότερη ιουδαϊκή γιορτή.

5. Στον ναό ο πιστός διευκολύνεται να ενωθεί καλύτερα με τον Θεό.

 

Στον παρακάτω κατάλογο αναφέρονται πέντε γεγονότα από τη λατρεία της
Παλαιάς Διαθήκης και πέντε από τη λατρεία της Καινής Διαθήκης. Να οργανώσετε
τα γεγονότα σε δύο στήλες. Στην πρώτη να αναφέρετε όσα σχετίζονται με την
Παλαιά Διαθήκη και στη δεύτερη εκείνα που αφορούν στην Καινή Διαθήκη.

1. Αιματηρές θυσίες

2. Προσμονή Μεσσία
3. Ο Αρχιερέας θυσιάζει τον πασχάλιο αμνό
4. Πάσχα: Γιορτή της νίκης πάνω στον θάνατο με τη θυσία και την Ανάσταση του
Χριστού
5. Μεταβολή του άρτου και του οίνου σε Σώμα και Αίμα Χριστού
6. Αναίμακτη λατρεία
7. Θεία Ευχαριστία
8. Πάσχα: Γιορτή της απελευθέρωσης από την Αίγυπτο
9. Μυστικός Δείπνος
10. Ημέρα του εξιλασμού

 Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις κατάλληλες λέξεις ή φράσεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη ή φράση.

«Ο Ιησούς τήρησε την παράδοση και τον ……………. και συμβούλευε τους ακροατές του να κάνουν το ίδιο. Στους συμπατριώτες του που λάτρευαν τον Θεό τυπικά, ……………. και από συνήθεια, μίλησε για την ……………. , που είναι αρεστή στον Θεό όταν γίνεται με ……………. συντετριμμένο και ταπεινή καρδιά. Καυτηρίαζε την ……………. των Φαρισαίων, γιατί τα λόγια τους δεν αντιστοιχούσαν στις πράξεις τους».

(υποκρισία / αληθινή λατρεία / μωσαϊκό νόμο / πνεύμα / εξωτερικά)

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ:

1. Ο Χριστός μίλησε για την πραγματική λατρεία στη…

α. Χαναναία
β. Μαρία τη Μαγδαληνή
γ. Σαμαρείτισσα

2. Ο Χριστός απέδειξε με τη ζωή Του ότι…

α. σεβάστηκε την ιουδαϊκή παράδοση και λατρεία
β. δεν τον ενδιέφερε η λατρευτική παράδοση του ιουδαϊκού λαού
γ. η λατρεία του Θεού είναι μάταιη για τον άνθρωπο

3. Την ημέρα του εξιλασμού οι Ιουδαίοι ζητούσαν από τον Θεό…

α. να τους χαρίσει σωματική και ψυχική υγεία
β. να τους συγχωρήσει τις αμαρτίες τους
γ. να ευλογήσει τη γη τους

4. Σε κάθε Θεία Λειτουργία «καθόμαστε» στο ίδιο τραπέζι με αυτό…

α. που κάθισε ο Χριστός στον γάμο της Κανά
β. που κάθισαν οι μαθητές του Χριστού στο Μυστικό Δείπνο
γ. που κάθισαν οι τρεις ξένοι στη σκηνή του Αβραάμ

5. Η γιορτή του Πάσχα θυμίζει στους πιστούς…

α. την έξοδο των Εβραίων από την Αίγυπτο
β. τη θυσία του Χριστού
γ. την ίδρυση της πρώτης Εκκλησίας                                                                                     

                                                                                               

 1. Σε θέματα λατρείας, ο Χριστός…                                                                              

α. κατήργησε τον μωσαϊκό νόμο
β. τήρησε την παράδοση και τον μωσαϊκό νόμο
γ. απέρριψε την υποκρισία των χριστιανών

2. Στη διήγηση της Σαμαρείτισσας, ο Χριστός…

α. ζητά η λατρεία του Θεού να γίνεται σε συγκεκριμένο τόπο
β. ενισχύει τις φαρισαϊκές παραδόσεις για τη λατρεία
γ. φανερώνει την πνευματική διάσταση της λατρείας

3. Πολλοί προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης…

α. καυτηρίασαν την υποκρισία και την τυπολατρία
β. υπερασπίστηκαν τη λατρεία των ειδώλων
γ. τελούσαν τη Θεία Λειτουργία

4. Σύμφωνα με τη διήγηση της Σαμαρείτισσας, το σημαντικότερο στη λατρεία είναι…

α. να γίνεται τυπικά, εξωτερικά, από συνήθεια
β. η προσκύνηση και οι θυσίες στο Γαριζίν
γ. να γίνεται με τη δύναμη του Πνεύματος

5. Στην Καινή Διαθήκη θεωρείται σημαντικό η λατρεία να γίνεται…

α. με καθαρή καρδιά
β. πάντοτε στον ίδιο τόπο
γ. πάντοτε με τον ίδιο τρόπο

 

ΣΤΗΛΗ Α                                                  ΣΤΗΛΗ Β 

α. Θεία Κοινωνία                                       1. Μαθητές

β. Μυστικός Δείπνος                                2. Άφεση αμαρτιών
γ. Φαρισαίοι                                               3. Υποκρισία
δ. Πάσχα                                                     4. Αμνός
ε. Θυσία                                                      5. Ανάσταση Χριστού
                                                                      6. Μωυσής
                                                                      7. Δαβίδ

 

Συχνά η τέλεση της λατρείας γίνεται τυπικά, εξωτερικά ή από συνήθεια. Ο Χριστός στην Καινή Διαθήκη, προτείνει πραγματική λατρεία, που γίνεται με αγάπη, με αλήθεια και με ταπείνωση.

Στην προηγούμενη παράγραφο, η λατρεία του Θεού περιγράφεται με δύο τρόπους. Να τους εξηγήσετε και να τους σχολιάσετε.

(25 Μονάδες)
Χανόγλου Δέσποινα Π.Ε.01
 

Δ.Ε.2 Δραστηριότητες εμπέδωσης από την τράπεζα θεμάτων Α΄Λυκείου

Δ.Ε.2 Το νόημα και η εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη

σωστή απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ.

1. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός …

α. δηλαδή, «κατοικία» του Θεού
β. από τη λέξη «ναυς», δηλαδή, καράβι
γ. από τη λέξη «νάρθηκας», δηλαδή τον γνωστό πρόναο

2. Στους μεγάλους διωγμούς πολλές φορές η λατρεία τελούνταν…

α. σε ειδωλολατρικούς ναούς
β. σε συναγωγές
γ. σε κατακόμβες

3. Στα χρόνια των διωγμών, «μαρτύρια» ονομάζονταν…

α. οι τάφοι των μαρτύρων
β. ο χώρος ανάκρισης των χριστιανών στα δικαστήρια
γ. οι αποφάσεις των δικαστηρίων εναντίον χριστιανών

4. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι…..

α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης
β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού
γ. η ζωή της Εκκλησίας

5. Η παράδοση να τοποθετούνται λείψανα μαρτύρων κάτω από την Αγία

Τράπεζα…
α. φανερώνει σεβασμό προς την Αγία Τράπεζα
β. παραπέμπει στους τάφους των μαρτύρων
γ. οφείλεται στη μυστική κρύπτη που υπάρχει εκεί

 

1. Θεμέλιο της χριστιανικής λατρείας είναι…

α. η παράδοση της Παλαιάς Διαθήκης
β. ο σαρκωμένος Υιός και Λόγος του Θεού
γ. η ζωή της Εκκλησίας

2. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται ως ορθόδοξη επειδή…

α. εκδηλώνεται με ορθό φιλοσοφικό τρόπο
β. εκφράζει σωστές απόψεις
γ. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων

3. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάζεται…

α. ιερός ναός
β. οίκος συνάξεως
γ. «κατ’ οίκον εκκλησία»

4. Η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας ονομάζεται…

α. συναγωγή
β. σύνοδος
γ. εκκλησία

5. Την περίοδο των διωγμών η Εκκλησία λατρεύει τον Θεό…

α. σε ναούς
β. σε κατακόμβες
γ. σε δημόσιους χώρους

 

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5, επιλέγοντας τη σωστή
απάντηση από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ:

1. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι μυσταγωγική γιατί…

α. στηρίζεται σε μυστηριακές τελετές
β. «μυεί» τον πιστό στη λατρεία του αληθινού Θεού
γ. είναι ακατανόητη και μυστηριώδης

2. Η λατρεία της Εκκλησίας στρέφει τον πιστό…

α. προς τον Χριστό
β. προς τον εαυτό του
γ. προς τα μυστήρια της φύσης

3. Το 313 μ.Χ., με το «διάταγμα των Μεδιολάνων»…

α. έληξε η Εικονομαχία
β. άρχισε η ανάπτυξη της χριστιανικής λατρείας
γ. οριστικοποιήθηκε η μορφή των ακολουθιών και των ύμνων

4. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι λογική διότι…

α. στηρίζεται στη φιλοσοφία των Ελλήνων
β. ο άνθρωπος πλησιάζει τον Θεό ως λογικό ον
γ. χρησιμοποιεί τον προφορικό λόγο

5. Η λατρεία της Εκκλησίας είναι ορθόδοξη διότι…

α. θεμελιώνεται στην παράδοση και την πίστη των αγίων
β. υπάρχει μόνον στην ελληνική ορθόδοξη Εκκλησία
γ. αποκρύπτει την αληθινή πίστη των ανθρώπων

 

1. Κατά τη διάρκεια των διωγμών οι χριστιανοί τελούσαν τη λατρεία…
α. στις κατακόμβες και στους τάφους των μαρτύρων
β. στους ναούς
γ. σε σπίτια πλουσίων χριστιανών

2. H λατρεία στην Ορθόδοξη Εκκλησία…

α. είναι ίδια με την αποστολική και τη βυζαντινή περίοδο
β. παγιώθηκε κατά την εποχή της τουρκοκρατίας
γ. δεν έχει σχέση με τη λατρεία της αποστολικής εποχής

3. Στις Ορθόδοξες εκκλησίες τοποθετούνται λείψανα αγίων κάτω από την Αγία

Τράπεζα…
α. για να προστατευθούν από πιθανή καταστροφή
β. ως δείγμα σεβασμού προς στους αγίους
γ. για να θυμίζουν πως η Εκκλησία θεμελιώθηκε στο αίμα των μαρτύρων

4. Οι πρώτοι χριστιανοί δεν έκτιζαν εκκλησίες…

α. κυρίως εξαιτίας των διωγμών
β. διότι τους το απαγόρευαν τα έθιμά τους
γ. διότι δεν είχαν χρήματα

5. Ο χώρος τέλεσης της χριστιανικής λατρείας ονομάστηκε ναός…

α. από τη λέξη ναυς, που σημαίνει καράβι
β. από το ρήμα ναίω, που σημαίνει κατοικώ
γ. από τη λέξη νέος, γιατί ήταν κάτι καινούριο

 Να ξαναγράψετε το κείμενο που ακολουθεί συμπληρώνοντας τα κενά με τις

κατάλληλες λέξεις που δίνονται στην παρένθεση. Σε κάθε κενό αντιστοιχεί μια λέξη.
«Σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, ο Θεός δεν έχει ………………… από τη
………………… μας. Εμείς χρειαζόμαστε τον Θεό και μέσα από τη ………………… λατρεία
επιδιώκουμε την ………………… μαζί του. Γι’ αυτό, παράλληλα με τους
προβληματισμούς μας, είναι επιθυμητή η ………………… μας για τα θέματα της
λατρείας».
(ένωση / ενημέρωση / συνειδητή / ανάγκη / λατρεία)

 Οι παρακάτω προτάσεις αναφέρονται σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους. Να

τις ιεραρχήσετε σύμφωνα με τη χρονική σειρά που εμφανίστηκαν στη διαδρομή της ιστορίας:
1. Οι χριστιανοί, μετά το «διάταγμα των Μεδιολάνων» άρχισαν να κτίζουν
ελεύθερα ναούς.
2. Κατά τη διάρκεια των διωγμών, η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες και
τους τάφους των μαρτύρων.
3. Η περίοδος της Εικονομαχίας ήταν γόνιμη εποχή για την εξέλιξη της
χριστιανικής λατρείας.
4. Η πρώτη χριστιανική κοινότητα, στα Ιεροσόλυμα, τελούσε τη λατρεία σε
σπίτια.
5. Κατά την περίοδο της τουρκοκρατίας, η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της,
όχι όμως και το περιεχόμενό της.

 Να ιεραρχήσετε τους παρακάτω βασικούς σταθμούς της εξέλιξης της

χριστιανικής λατρείας σύμφωνα με τη χρονική τους σειρά:

1. Περίοδος δουλείας σε Άραβες, Λατίνους και Τούρκους.
2. Περίοδος από την ανεξαρτησία του Ελληνικού κράτους και μέχρι σήμερα.
3. Αποστολική εποχή.
4. Εποχή της ανάπτυξης, ακμής και άνθησης της λατρείας με το τέλος των
διωγμών.
5. Περίοδος της Εικονομαχίας.

Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα
με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε πρότασης τη
λέξη «σωστό» ή «λάθος»:

1. Η λατρεία της Εκκλησίας χαρακτηρίζεται «μυσταγωγική» επειδή γίνεται μυστικά.

2. Τα «μαρτύρια» ήταν κατασκευές με θόλο πάνω από τους τάφους των μαρτύρων.
3. Με το «διάταγμα των Μεδιολάνων» αναπτύσσεται ελεύθερα η χριστιανική λατρεία.
4. Η λατρεία της Εκκλησίας σήμερα είναι άσχετη με εκείνη της αποστολικής εποχής.
5. Η ανάπτυξη της λατρείας σταμάτησε με την Εικονομαχία.

 1. Ο χώρος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται βωμός, διότι σ’ αυτόν «κατοικεί» ο Θεός.

2. Σε περιόδους διωγμών συχνά η λατρεία ετελείτο σε κατακόμβες και τάφους
μαρτύρων.
3. Ο τόπος τέλεσης της λατρείας ονομάζεται, εκτός από ναός, και Εκκλησία, επειδή εκεί
γίνεται η σύναξη της χριστιανικής κοινότητας.
4. Οι πρώτοι μεγάλοι ναοί κτίστηκαν αμέσως μετά από την εποχή των Αποστόλων.
5. Ο μοναδικός αρχιτεκτονικός ρυθμός που ταιριάζει σε χριστιανικό ναό είναι τα
μαρτύρια.

 

ΣΤΗΛΗ Α                                                            ΣΤΗΛΗ Β

α. 19ος αιώνας και μετά                       1. Οι χριστιανοί δεν είχαν ναούς και τελούσαν    τη λατρεία σε  σπίτια

β. Μεγάλοι διωγμοί                  2. Η λατρεία χάνει τη λαμπρότητά της, όχι όμως και το

περιεχόμενό της

γ. «Διάταγμα Μεδιολάνων»                  3. Συχνά η λατρεία τελούνταν στις κατακόμβες    και τους

τάφους των μαρτύρων

δ. Αποστολικά χρόνια                   4. Η λατρεία της Εκκλησίας διατηρεί τη συνέχεια της

αποστολικής και βυζαντινής εποχής

ε. Περίοδοι δουλείας
(Άραβες, Λατίνοι, Τούρκοι)        5. Η Εκκλησία δεν συνήθιζε να χρησιμοποιεί ύμνους στη  λατρεία

6. Οι χριστιανοί ελεύθερα αρχίζουν να κτίζουν ναούς

7. Η λατρεία γίνεται μια τυπική εξωτερική υπόθεση των

πιστών

 

 

ΘΕΜΑ Β1

«Η δοξολογία του Θεού μπορεί να πραγματοποιηθεί στην κάθε στιγμή της ανθρώπινης ζωής. Η μεγαλύτερη, όμως, ευκαιρία δίνεται μέσα από τα μυστήρια και τις ακολουθίες, δηλαδή με τη λατρεία της Εκκλησίας».

Να αναπτύξετε και να σχολιάσετε το απόσπασμα.
(25 Μονάδες)

ΘΕΜΑ Β1

«…Ο Χριστιανισμός απέρριψε την έννοια του ναού, ως κατοικία του Θεού, καθώς και τα θυσιαστήρια, τις θυσίες και ότι άλλο υπήρχε στις θρησκείες εκείνες και ήταν αντίθετο με τη χριστιανική διδασκαλία. Βεβαίως όρισε συγκεκριμένους τόπους συνάντησης των πιστών, τους οποίους καταχρηστικά τους ονόμασε ναούς. Όμως σε καμιά περίπτωση δεν θεώρησε ότι αυτοί είναι κατοικία του Θεού, αλλά χώροι που συνάζεται και στεγάζεται η Εκκλησία, το σύνολο των πιστών… Ο ίδιος ο Χριστός διαβεβαίωσε πως όπου “δύο ή τρεις συνηγμένοι εις το εμόν όνομα, εκεί ειμί εν μέσω αυτών” (όπου είναι δύο ή τρεις συναγμένοι στο όνομά μου, εκεί βρίσκομαι ανάμεσά τους) (Ματθ.18:20). Αυτό σημαίνει πως η παρουσία του Κυρίου στον ναό που συνάζεται η Εκκλησία είναι πραγματική, η ιερότητα του χώρου είναι δεδομένη και η σπουδαιότητά του μεγάλη».

Στηριζόμενοι στο παραπάνω κείμενο, να εντοπίσετε και να σχολιάσετε τα στοιχεία
που εξηγούν την ύπαρξη ναών-εκκλησιών στον χριστιανισμό.
(25 Μονάδες)

Η ιστορία του Χριστιανισμού φανερώνει ότι η λατρεία της Εκκλησίας εξελίχθηκε και

αναπτύχθηκε. Στους πρώτους χριστιανικούς χρόνους, οι χριστιανοί συγκεντρώνονταν σε κάποια οικία. Σε περιόδους διωγμών, πολλές φορές η λατρεία γινόταν στις κατακόμβες. Μετά το διάταγμα των Μεδιολάνων, κτίστηκαν ναοί ελεύθερα.
Να εξηγήσετε πώς οι ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες, σε διάφορες εποχές, επηρέασαν την ανάπτυξη της λατρείας.
(25 Μονάδες)

Χανόγλου Δέσποινα Π.Ε.01